ÇİZGİDEN GÖRMÜĞE

“Kızıl Tuğ”, Ergenekon’dan çıkışın önemli simgelerinden biri. Adını, yol gösteren Bozkurt’tan alan demirci Börteçine, kızıl at kılından bir kızıl tuğ yapmış, Türkler o tuğun arkasından yürüyerek çıkmışlardı.

Abdullah Ziya Kozanoğlu’nun bu geçmişten yola çıkarak adını verdiği “Kızıl Tuğ”, Cengiz Han döneminde geçen olaylar çevresinde kurgulanan bir öykü. “Kızıl Tuğ Cengiz Han”, bu öykü temel alınarak Suat Yalaz tarafından önce çizgi betiğe dönüştürülen, ardından Aydın Arakon’un yönetmenliğinde, görmüğe uyarlanan bir yapıt.

Uyarlamada, baş kişi olarak öne çıkarılan Otsukarcı ile Cengiz Han çevresinde kümelenen baturlar arasındaki ilişkiler, kimileyin kişisel, kimileyin de toplumsal çatışmalarla aktarılıyor. Görmük boyunca baturlık sınavları, dostluklar, karşıtlıklar, sevgi ilişkileri iç içe geçiyor; Otsukarcı, tüm bu alanlarda gösterdiği güçlü çabalar, elde ettiği başarılarla, ilkeli bir kişilik olarak öne çıkarılıyor.

Timuçin Cengiz Han Olmadan Önce

Anlatı, henüz Timuçin adıyla bilinen Cengiz Han tarafından, Alamut Kalesindeki  Şehülcebel Hasan Sabbah’tan vergi almaya gönderilen Otsukarcı’nın, Şeyhülcebel’in oğlu Halit’e benzemesiyle gelişiyor. Birbirine yalnızca görünüm olarak benzeyen Halit ile Otsukarcı’yı aynı oyuncu, Turan Seyfioğlu canlandırılıyor.

Kurmacada, iki de türküye yer verilmiş. Açılış, Otsukarcı’nın eğleştiği han duldasında, Dursun Cevlani’nin çığırdığı, “Bu yıl bu dağların karı erimez” adlı türküyle başlıyor. Kurmacanın ortalarına doğru, Otsukarcı’nın tutulduğu bir yalnızlık sahnesinde ise, Halit’in kardeşi Sabiha’nın dilinden, Zaralı Halil’in “Karlı Dağlar Karanlığın Bastı mı?” türküsü duyuluyor.

Abdullah Ziya Kozanoğlu’nun alanında ilk olan bu yapıtı, Kızıl Tuğ Cengiz Han’dan yirmi beş yıl sonra, “Hakanlar Çarpışıyor” adıyla, Erdoğan Tünaş uyarlamasıyla yeniden çekildi. Natuk Baytan’ın yönettiği görmükte, iki benzer kişiyi; Olcayto ile Halit’i  bu kez Cüneyt Arkın canlandırdı.